
Bazı Dini/Tarihi Yapıların Özellikleri

http://img4.mynet.com/ha4/e/egikminare.jpg
Medine'deki Eğik Minarenin Sırrı
Peygamberimizin mezarına ev sahipliği yapan Mescid-i Nebevî, Hicret'ten sonra Medine'de Hz. Muhammed ve ashabı tarafından inşa edildi. İslam aleminin en kutsal mezarları Kubbetul Hadra (yeşil kubbe) ismi verilen mekan da burada bulunmaktadır. Kubbetul Hadra bugünkü haline Osmanlı tarafından getirilmiştir. Kubbetul Hadra'nın hemen yanıbaşında bulunan bir minare çok ilginçtir. Bu minare ünlü Pisa kulesi gibi eğiktir. Ondan farklı olarak bu minare bilinçli olarak eğik yapılmıştır. Eğik yapılmasının temel nedeni herhangi bir doğal afet anında minarenin Hz. Muhammed'in mezarının üzerine devrilmesine engel olmaktır. Bu nedenle kule mezarın zıddı yönünde eğimlidir.


http://www.mimdap.org/images/gozlem/MAksaGozlem/KSahra/3693684.jpg
Hacer-i Muallak
Müslümanlar tarafından Hz. Muhammed'in Miraca çıkarken son defa ayak bastığı, Hıristiyanlar tarafından ise Hz. İbrahim'in oğlunu kurban etmek için yatırdığı taş olarak bilinen Hacer-i Muallak'ın ebadı genel hatlarıyla 18 x 13 m. olup, yüksekliği 1.5 metredir ve kayanın altında yaklaşık 4.5 x 4.5 metrelik bir oyuk mevcuttur. Bu taşın içinde bulunduğu Kubbetu's-Sahra, dıştan her kenarı 20.40 metre olan sekizgen bir plana sahiptir (Prof. Dr. Nusret Çam, İslam'da Sanat Sanatta İslam,182).

Pedro Balanza - http://www.panoramio.com/photo/3877825
Kabe Ölçülerindeki Tek Camii : İsmail Ağa Camii
Kabe ölçülerindeki tek cami, Fatih İsmail Ağa'dır. Kabe'nin duvarlarının ölçüsü 11.68, 12.04, 10.18, 9.90 metre. İsmail Ağa Camii'nin duvarları da Kabe duvarları gibi birbirinden farklı ölçülere sahiptir. Mimarisindeki sadelik ve tevazu nedeniyle dış görünüş olarak turistik bir değer atfedilmeyen İsmail Ağa Camii'nin aslında dünyadaki Kabe ölçülerine göre yapılmış tek cami olduğunu biliyor muydunuz?
1723 yılında Osmanlı'nın 56. Şeyhülislamı Ebuishak İsmail Efendi'nin yaptırdığı caminin ölçüleri, en, boy ve yükseklik olarak Kâbe'nin ebatları ile birebir örtüşüyor. Tüm duvarları tıpkı kabe gibi farklı ölçülere sahip. Yani 9m ile 11 metre. Kagir ve kubbeli cami, Lale Devri Osmanlı mimarisinin barok üsluba geçiş örneklerinden. İsmailağa Camii, 1894'teki büyük İstanbul depreminde harap oldu, minaresi yıkıldı. Bakırcı ve kalaycılara mesken oldu. 1952'de Vakıflar'ın gözetiminde halkın yardımlarıyla aslına sadık kalınarak onarıldı ve yeniden ibadete açıldı.

Sivas Divriği Ulu Cami Namaz Kılan Adam Gölgesi
Resimde de görüldüğü gibi güneş caminin giriş kapısına vurduğu zaman giriş kısmında oluşan gölge, namaz kılan bir adam gölgesidir. Bu durum Japon turistler tarafından tespit edilmiştir.

Süleymaniye Camisi İs Odası
Mimar Sinan, 1550-1557 yılları arasında inşa ettiği Süleymaniye Camisinin 275 kandil ve mihrabın yanındaki 2 dev mumdan çıkan isin kubbeyi simsiyah yaparak kirletmemesi için orta kapının üstüne bir oda tasarlar. Belirlenen yerlere ve belirli açılarda açılan büyük delikler, vantilatör gibi işlev görerek kandillerden çıkan isi hava akımı ile sürükleyerek o odaya taşırlar. Odacığın duvarlarına yapışarak kazının isler, dönemin en kaliteli mürekkebi olarak damıtılır. Elde edilen mürekkeple de o günün siyasi, idari, dini bütün fermanları yazılır.
Yine is odasından caminin içine açılan 2 adet menfez bulunmaktadır. Bu menfezlerden bakıldığında birinden sadece cami içindeki 'Allah' levhasının, diğerinden de 'Muhammed' yazılı hevha görülür.

http://www.islamicity.com/culture/mosques/asia/TMp59a.jpg
Selimiye Camisinin 3 Girişli Minareleri
Mimar Sinan şöyle der: "Caminin dört minaresini, kubbenin dört tarafına oturttum. Her birine üçer şerefe yaptım. İki minaresinin üçer merdiveni vardır, çıkanlar birbirini görmezler. İlk merdiven birinci şerefeye, ikinci merdiven ilk iki şerefeye, sonuncu merdivense her üç şerefeye çıkar."

Şam Ümeyye Camii
Müslümanlar Şam'ı fethettiklerinde Vaftizci Yuhanna (Hz. Yahya) olarak yapılmış olan bazilika tipinde bir kiliseyi ortadan ikiye bölerek doğu yarısını Müslümanlar, diğer yarısını da Hıristiyanlar kullanmışlardır. Müslüman ve Hıristiyan cemaat mabede girip çıkmak için aynı kapıyı kullanıyordu. Bu kilisenin yerinde Romalılar tarafından Jüpiter adına yapılmış olan bir putperest mabedi bulunmaktaydı. Müslümanların payına düşen ibadet mahalli, zamanla dar gelmeye başlayınca Halife Velid (705-715), kilisenin diğer kısmını Hıristiyanlardan satın alarak bir cami yapmaya karar verdi. Velid eski kilisenin bir kısım duvarlarından ve malzemelerinden de yararlanarak bu camii inşa ettirdi. Halihazırdaki caminin bir kısım duvarları ile sütun, sütün başlığı gibi unsurları bu kiliseden kalmaktadır (Prof.Dr. Nusret Çam, İslam'da Sanat Sanatta İslam, 175).

Kubbetu'l-Hazne
Şam Ümeyye Camii'nde küçük bir kapısı bulunan Kubbetu'l-Hazne, devletin hazinesinin muhafaza edildiği Beytü'l-Mal vazifesi görmekteydi. İlk devirlerde hazine, güvenilir olması sebebiyle şehrin ulu camiinde muhafaza edilmekteydi (Prof.Dr. Nusret Çam, İslam'da Sanat Sanatta İslam, 176).

Seyyid Ömer Camii
Kudüs Fatihi Ubeyde bin Cerrah'ın daveti üzerine uzun çöl yolculuğundan sonra 638 yılında şehre gelen halife Hz. ömer, bir ara papazlar ve gayrimüslim halk liderleriyle de görüşür. Vakit girince ruhbanlar ona, ziyaret etmekte olduğu Kutsal Mezar Kilisesi'nde namaz kılabileceğini söylerler. Fakat Hz. Ömer, "Eğer ben böyle yaparsam gelecek nesiller, halifenin namaz kıldığı bu kiliseyi camiye çevirebilirler" diyerek karşılık verir ve ileride bir arazi üzerinde namazını kılıp döner. Onun secdeye kapandığı mekan üzerinde şimdi Seyyid Ömer Camii bulunmaktadır.





Kuş Evleri (Kuş Köşkleri)
Anadolu'da 13. yüzyıldan itibaren rastladığımız kuş evleri, İstanbul'da 16. yüzyılda Mimar sinan tarafından yapılmaya başlanmıştır. İstanbul'da sadece camilerde değil, köprü ayaklarında, evlerde de bulunmaktadır. Mimar Sinan vasiyetinde kuş evlerindeki kuşların beslenmeleri için de bir miktar gelir bırakmıştır. Kuş evleri, eskiden hayvan sevgisinin ne boyutta olduğunu göstermesi açısından önemlidir.

Güneş Saatleri
Bazı camilerimizde, güneş saatleri de bulunmaktadır. Fotoğrafta, Üsküdar İskele Camisindeki güneş saati görülmektedir.
Paylaş
